Utsurimono (często nazywane skrótowo Utsuri) to grupa dwukolorowych odmian, w których czarny pigment (Sumi) stanowi podstawę genetyczną ryby. Nazwa „Utsuri” oznacza w języku japońskim „odbicie”, co odnosi się do sposobu, w jaki kontrastowy kolor (biały, czerwony lub żółty) przeplata się z czernią. Wszystkie karpie koi z tej grupy muszą wykazywać cechy charakterystyczne dla czarnych odmian bazowych, takie jak pigmentacja głowy i nasady płetw.
1. Klasyfikacja wewnątrz grupy Utsurimono
W ramach tej encji wyróżniamy trzy główne podtypy, definiowane przez kolor towarzyszący czerni:
-
Shiro Utsuri: Najwyżej ceniona odmiana w grupie. Bazuje na kontraście czerni (Sumi) i bieli (Shiroji). Wysokiej klasy Shiro Utsuri jest często nazywane „czarno-białą wersją Showa”.
-
Hi Utsuri: Połączenie czerni i czerwieni (Hi). Ryba o bardzo silnej prezencji wizualnej, jednak trudniejsza w utrzymaniu czystości barw (czerwień ma tendencję do brązowienia przy złych parametrach wody).
-
Ki Utsuri: Najrzadsza odmiana, łącząca czerń z intensywną żółcią (Ki). Obecnie rzadko spotykana na aukcjach, wypierana przez metaliczne odpowiedniki.
2. Kryteria oceny: Sumi, Menware i Motoguro
Podobnie jak u odmiany Showa, Utsurimono podlegają rygorystycznej ocenie rozkładu czarnego barwnika:
-
Sumi (Czerń): Powinna owijać się wokół ciała (wrap-around), schodząc poniżej linii bocznej aż do brzucha ryby. Czerń musi być głęboka, jednolita i lśniąca.
-
Menware: Wzór na głowie jest obowiązkowy. Czarna plama powinna dzielić głowę, najlepiej w formie zygzaka lub litery „V”, co nadaje rybie agresywny, pożądany wygląd.
-
Motoguro: U nasady płetw piersiowych musi występować czarny pigment. Jest to cecha genetyczna potwierdzająca przynależność do linii czarnych karpi (w przeciwieństwie do białych linii Sanke/Bekko).
3. Kluczowa dyferencjacja: Utsuri vs Bekko
Największym błędem merytorycznym w opisach ofertowych jest mylenie Shiro Utsuri z Shiro Bekko. Tabela poniżej przedstawia różnice definicyjne:
| Cecha | Utsurimono (np. Shiro Utsuri) | Bekko (np. Shiro Bekko) |
| Baza genetyczna | Czarna (Sumi) | Kolorowa (Biała/Czerwona/Żółta) |
| Wzór na głowie | Obowiązkowy (Menware) | Zakazany (głowa musi być czysta) |
| Charakter czerni | Szerokie, opasujące pasy | Małe, punktowe plamki na grzbiecie |
| Płetwy piersiowe | Czarna plama u nasady (Motoguro) | Czarne paski (Tejima) lub czyste |
4. Jakość skóry i rozwój Tosai
Wybierając młode karpie koi z grupy Utsuri, należy szukać ryb, u których biel lub kolor towarzyszący jest absolutnie czysty. Sumi (czerń) u młodych osobników często ukrywa się pod skórą jako szary cień i „wychodzi” wraz z wiekiem, szczególnie w twardej wodzie o wysokim pH. Ryba, która jako Tosai (jednoroczna) jest już w pełni nasycona czernią, rzadko osiąga sukcesy wystawowe w starszym wieku (Nisai/Sansai), gdyż jej wzór staje się zbyt ciężki i przytłaczający.
